Huren en buren: de huurder in het burenrecht. Deel 3: Bomen met de buren

In de trilogie ‘huren en buren’* zijn al twee belangrijke onderwerpen aan bod gekomen: de regels rondom erfafscheidingen en de overlast die dieren en dan met name huisdieren kunnen veroorzaken. In dit deel ga ik in op een aantal regels over de beplanting in de tuin. Wat mag wel en wat mag niet? Welke uitzonderingen kunnen van toepassing zijn? En wat kun je doen tegen hinderlijke beplanting van de buren? Het maakt hierbij niet uit of je huurder of eigenaar bent van de woning. Ook voor huurders gelden de van toepassing zijnde regels.

Onenigheden tussen buren over beplantingen komen regelmatig voor en ik zie ze dan ook vaak voorbij komen in mijn praktijk. Als u weleens naar het programma ‘De rijdende rechter’ heeft gekeken, weet u wat ik bedoel. Het is daarom nuttig een aantal wettelijke bepalingen hierover onder de loep te nemen.

De erfgrens en de ‘verboden zone’

Een van de belangrijkste bepalingen in het burenrecht die betrekking heeft op beplantingen is artikel 5:42 van het Burgerlijk Wetboek (hierna: BW). In dit artikel is bepaald dat het verboden is binnen een bepaalde (vanaf de erfgrens gemeten) afstand bomen, heggen en heesters te hebben die hoger zijn dan de tussen de erven aanwezige erfafscheiding; de zogenoemde ‘verboden zone’. Voor bomen geldt een minimale afstand van twee meter vanaf de erfgrens. Voor heggen en heesters een afstand van 50 centimeter. Als huurder kunt u ook een beroep doen op deze bepaling. Wel is het verstandig altijd eerst even te schakelen met de verhuurder. 

Uitzonderingen

Geen regel zonder uitzondering! Voor wat betreft de verboden zone zelfs meer dan één. Enkele voorbeelden:

  • Lokale regels. De gemeente heeft de mogelijkheid andere regels vast te stellen. Deze lokale regels zijn vastgelegd in een Algemene Plaatselijke Verordening (APV), de Kapverordening, een bestemmingsplan of bouwbesluit. 
  • Gewoontes. De gewoontes van een bepaalde gemeente kunnen bepalen dat de verboden zone smaller is of gewoonweg helemaal niet bestaat. 
  • Afspraken. Onderlinge afspraken tussen buren die tot gevolg hebben dat andere afstanden mogen worden gehanteerd. Deze  afspraken kunnen het beste zijn vastgelegd in een notariële akte of in een door beide partijen getekende overeenkomst. Indien deze afspraken mondeling zijn gemaakt, kan de aanwezigheid van getuigen een belangrijke rol spelen.

Zoals hierboven is gemeld zijn de regels over beplanting zowel voor eigenaars als huurders van toepassing. Voor de uitzonderingen geldt dit natuurlijk ook.

Verwijdering van de beplanting

Het volgende voorbeeld spreekt tot de verbeelding. Er staat een boom in de tuin van uw buurman. In de winter heeft u er weinig last van. Maar als de zomer nadert en de boom in bloei staat, ziet u ineens dat de boom voor veel schaduw zorgt. Die ene keer dat het mooi weer is in Nederland kunt u niet eens van de zon genieten omdat u in de schaduw van de boom van uw buurman zit. De vraag rijst dan of u de buurman kan dwingen zijn boom te verwijderen? 

In bepaalde gevallen kan dat inderdaad. Als de beplanting zich binnen de verboden zone bevindt en geen uitzondering van toepassing is, heeft de overlast-ervarende buur over het algemeen de mogelijkheid verwijdering van de boom te vorderen. 

Snoeien van de beplanting
Als de mogelijkheid bestaat verwijdering van de beplanting te vorderen, maar ook als die mogelijkheid niet (meer) bestaat, kan (in eerste instantie) vaak beter worden gekozen voor een minder ingrijpende oplossing. De praktijk leert namelijk dat de aanwezigheid van (onrechtmatige) hinder ook kan worden weggenomen door de beplanting (ingrijpend) te snoeien. 

Overhangende takken en doorschietende wortels
Wat kunt u doen  als sprake is van overhangende takken of doorschietende wortels?
Artikel 5:44 BW geeft hierop het antwoord. Op grond van deze bepaling kunt u de buren aanmanen om binnen een redelijke termijn de overhangende takken te verwijderen of te korten. Gaan de buren niet in op dit verzoek, dan mag u de takken zelf (laten) verwijderen of korten. 

Voor het verwijderen van doorschietende wortels geldt dat het niet noodzakelijk is de buren eerst aan te schrijven. In beide gevallen geldt wel dat de verwijdering (dan wel het korten) deskundig moet gebeuren. Brengt u door de snoeiwerkzaamheden schade aan de beplanting toe, dan moet u er namelijk rekening mee houden dat u aansprakelijk kan worden gesteld voor de uitvoerings- en gevolgschade.

Verjaring

Kan de hinder en de overlast niet worden weggenomen met het (ingrijpend) snoeien van de takken, dan kan ervoor worden gekozen verwijdering van de beplanting te vorderen. Het recht verwijdering van de desbetreffende beplanting te vorderen, blijft echter niet oneindig bestaan; het verwijderingsrecht verjaart namelijk in ieder geval na twintig jaren. Maar wat houdt verjaring precies in? 

Verjaring betekent dat door verloop van tijd een bepaalde vordering niet langer kan worden afgedwongen. Op het moment dat uw buur aan kan tonen dat de beplanting twintig jaren of langer in de tuin staat, is de vordering tot verwijdering veelal verjaard. Dit heeft tot gevolg dat u de aanwezigheid van de beplanting moet accepteren. 

Hinder 

In zeer uitzonderlijke gevallen kunnen hoog opschietende bomen leiden tot het onrechtmatig onthouden van licht en uitzicht. Of dat zo is, hangt af van de ernst en duur van de hinder en van de daardoor veroorzaakte schade, in verband met de verdere omstandigheden van het geval. Belangrijk om te weten is dat de algemene hinderbepaling (artikel 5:37 BW) blijft gelden, ondanks een eventuele verjaring van de vordering tot verwijdering.

Afsluitend

Al met al kunt u concluderen dat er veel regels zijn rondom de aanwezigheid van beplanting en de mogelijke acties tegen de onrechtmatige situaties die hierdoor kunnen ontstaan. 
Ziet u door de bomen het bos niet meer, en wilt u weten waar u aan toe bent en wat uw rechten en plichten zijn? Neem dan contact op met SRK. Mijn enthousiaste en kundige collega’s en ik staan u graag bij!

Een laatste noot: indien vruchten van de bomen van de buren op uw erf vallen, komen deze in uw eigendom. Plukt u daar in ieder geval de vruchten van!

*De drie onderwerpen bieden geen totaaloverzicht van de voor huurders van toepassing zijnde regels met betrekking tot het burenrecht. Het betreft enkel een selectie.


Andere artikelen over huren en buren:

Share:

Meer nieuws van SRK

Share:

Voor alle juridische hulp